Najbliższe dziesięciolecia nazywane częstokroć „spokojnymi dekadami”, w istocie były trudnym okresem w życiu republik w ramach Związku Radzieckiego. Na tym tle Czeczeńska autonomia zdawała się mieć najtrudniejszą pozycję. Ludność ta była notorycznie dyskryminowana przez moskiewskie władze; na stanowiskach państwowych obsadzano Rosjan, nie było możliwym do spełniania obsadzenie rodowitego Czeczeńca, czy Ingusza na stanowisku ministerialnym lub prokuratorskim, nawet mimo posiadanych kwalifikacji.

Czeczeni napotykali także ogromne trudności w możliwości nauki języka ojczystego, który w radiu czy telewizji można było usłyszeć niezwykle rzadko, a nieliczne w Groznym szkoły czeczeńskie położone były w odległych zakątkach miasta. „Niemal wszystkie inwestycje przemysłowe lokalizowane były w zdominowanej przez Rosjan stolicy republiki, podczas gdy w pozostałych rejonach na masową skalę występował znaczny nadmiar siły roboczej.” Sytuacja ta zmuszała dziesiątki tysięcy pozostających trwale bez zatrudnienia mieszkańców autonomii do masowych wyjazdów za pracą, głównie do Moskwy.
    Szykany ze strony rządowej dosięgały także sfery religijnej, a dobitnym tego przykładem były atakowane za, jak uważały władze, szerzenia antyrosyjskiej propagandy, bractwa sufickie. Standardem stały się aresztowania najbardziej zaciekłych działaczy oskarżanych za przygotowywanie puczów zbrojnych i innych tego typu akcji. Owa kampania antyislamska doprowadziła do zamknięcia znacznej liczby meczetów, meczetów wraz za tym stopniowe „schodzenie religii do podziemia” tylko wzmagało jej, kłopotliwą dla władzy, popularność.
    Warto w tym miejscu zauważyć, że mimo zakrojonej na tak  szeroką skalę polityce dyskryminacji wobec powracających z wysiedlenia społeczeństw, ich przyrost demograficzny zwiększył się dwukrotnie. Jednak zatrważającym jest fakt, że wraz za tak szybkim wzrostem populacji nie następował wzrost wykształcenia społeczeństwa. Na skutek polityki społecznej  Związku wobec Czeczenii, w której stopa piśmiennego społeczeństwa była najniższa spośród wszystkich republik, a także w rezultacie deportacji,  tylko garstka ludzi mogła legitymować się wyższym wykształceniem.
    Wraz z przejęciem obowiązków Sekretarza Generalnego KC KPZR przez Michaiła Gorbaczowa w 1985 roku, na Kaukaz trafiła pierestrojka. W samej Czeczenii grupa intelektualistów z Groznego utworzyła związek „Kaukaz”; wcześniej zawiązany jako wyraz działań sprzeciwiających się budowie kombinatu biochemicznego, potem przekształcony w Związek Poparcia Pierestrojki. Początkowo istniejąca jako stowarzyszenie na rzecz poparcia reform proponowanych przez Gorbaczowa, z czasem jego członkowie zaczęli wysuwać hasła rozliczenia historii czeczeńsko-rosyjskiej, czy odrodzenia kultury narodowej.
    Naczelną siłą czeczeńskiej opozycji i manifestacji narodowej odmienności stała się zawiązana wkrótce organizacja „Bart”, wysuwająca postulat nadania Czeczenii pełnej suwerenności, rozwiązując tym samym istniejącą Czeczeńsko-Inguską Republikę. Niedługo potem ruch ten został przekształcony w Wajnachską Partię Demokratyczną, na której czele stanął Zelichman Jandarbijew, późniejszy prezydent samozwańczej republiki Czeczenii.
    Ku uciesze zdecydowanej większości społeczeństwa, przy stale prowadzonej dyskusji o trudnej historii i kształtowaniu świadomości narodowej, na I  sekretarza komitetu obwodowego w republice wybrano Doku Zawgajewa – pierwszego Czeczena zasiadającego tak wysoko w hierarchii władz.
    Ochoczo powitany nowy przywódca dążył do zmian sposobu rządzenia w republice. „Odstąpiono od niektórych pryncypiów ideologicznych, ograniczono wpływy KGB, zwiększyła się swoboda prasy, nastąpiła częściowa wymiana kadr partyjnych, a do struktur władzy dopuszczono przedstawicieli czeczeńskiej inteligencji”. Wyraźny był też rozwój odrodzenia religijnego narodu; zezwolono na zakładanie związków wyznaniowych, budowano meczety, jak grzyby po deszczu powstawały islamskie szkoły .
    Przełomowy, w kształtowaniu relacji czeczeńsko – rosyjskich, okazał się fakt zwołania Ogólnonarodowego Kongresu Ludu Czeczeńskiego, zwołanego w listopadzie 1990 roku; podczas jego trwania zapowiedziano proklamowanie niepodległej Republiki Czeczenii. W wydarzeniu tym brało udział kilkudziesięciu międzynarodowych obserwatorów. W rok po tym zdarzeniu, Kongres ów dokonał w Groznym zamachu stanu, zmuszając tym samym władze Czeczeńsko-Inguskiej Republiki do ustąpienia. Niedługo potem ogłoszono powstanie Czeczenii jako niezależnej republiki, a na stanowisko prezydenta powołano, weterana wielu wojen, generała lotnictwa, Dżochara Dudajewa.